پرسشنامه تفکر انتقادی ریکتس (2003)

تعریف مفهومی پرسشنامه گرایش به تفکر انتقادی :

پرسشنامه گرایش به تفکر انتقادی ریکتس برای سنین 16-21 سال مناسب تر بوده و مدت زمان پاسخگویی به پرسشنامه 10 دقیقه می باشد. پرسشنامه گرایش به تفکر انتقادی ریکتس دربردارنده 3 مولفه خلاقیت، بلوغ شناختی و درگیری ذهنی می باشد.

خلاقیت: تمایل دانش آموزان در کنجکاوی های هوشمندانه و خلاقانه برای کشف واقعیتهای جدید.

بلوغ شناختی: دانش آموزان تا چه اندازه بر پیچیدگی های مسائل واقعی، واقف اند و با توجه به شناختی که نسبت به دانش خود و دیگران دارند، تا چه میزان قادر به پذیرش دیدگاه دیگران هستند(انتقادپذیری).

درگیری ذهنی:آمادگی دانش آموزان برای استدلال و پیش بینی موقعیتهایی که نیازمند استدلال بوده و اطمینانی که دانش آموز نسبت به توانایی خود در زمینه استدلال کردن دارد.

 پرسشنامه تفکر انتقادی ریکتس در 33 گویه و در طیف لیکرت 5 درجه­ ای (از کاملاً مخالف تا کاملاً موافق) به منظور سنجش تفکر انتقادی طراحی شده است. پیش از ریکتس به منظور سنجش این مفهوم از پرسشنامه گرایش به تفکر انتقادی کالیفرنیا که به وسیله فاشیون طراحی شده و دارای هفت خرده مقیاس بود، استفاده می­ شد، اما پس از آن که برخی محققان به بررسی و نقد آن پرداختند، ریکتس برای ایجاد پرسشنامه ­ای کوتاهتر، مؤثرتر و پایاتر تلاش کرد. اگرچه کماکان گزارش دلفی فاشیون در سال 1990 مبنای اصلی پرسشنامه جدید بود، اما گروهی از محققان مجددا یافته ­های این گزارش را ارزیابی کردند و این بار سه بعد تمایلی جدید را به جای هفت بعد پرسشنامه گرایش به تفکر انتقادی کالیفرنیا پیشنهاد نمودند (ریکتس، 2003:­48). بدین ترتیب، پرسشنامه ریکتس شامل سه بعد درگیرشدن (تعهد)، رشدیافتگی شناختی و نوآوری است. ریکتس برای هر کدام از این ابعاد به ترتیب13، 9 و 11 گویه در نظر گرفت.  به این ترتیب این مقیاس  ﺩﺍﺭﺍﻱ ۳۳ ﺳﺌﻮﺍﻝ ﻭ ﺷﺎﻣﻞ ۳ ﺯﻳﺮﻣﻘﻴﺎﺱ ﺍﺳﺖ. ﻗﺴﻤﺖ ﺍﻭﻝ ﺷﺎﻣﻞ ۱۱ ﺳﺌﻮﺍﻝ ﺑﺮﺍﻱ ﺳﻨﺠﺶ ﻣﻘﻴﺎﺱ ﺧﻼﻗﻴﺖ، ﻗﺴﻤﺖ ﺩﻭﻡ ﺷﺎﻣﻞ ۹ ﺳﺌﻮﺍﻝ  ﺩﺭ ﺧﺼﻮﺹ ﻣﻘﻴﺎﺱ ﺑﺎﻟﻨﺪﮔﻲ ﻭ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮﻡ ﺷﺎﻣﻞ ۱۳ ﺳﺌﻮﺍﻝ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻘﻴﺎﺱ ﺗﻌﻬﺪ ﺍﺳﺖ. بیشتر بخوانید