سندرم روده تحریک‌پذیر یا آی‌بی‌اِس (IBS‏) نوعی اختلال در عملکرد روده است که با درد مزمن در ناحیه شکم، احساس ناراحتی، نفخ و تغییرات در عادات روده‌ای، بدون هرگونه علت ارگانیک دیگری، مشخص می‌شود. اسهال یا یبوست می‌توانند علامت غالب باشند که ممکن است به صورت متناوب ظاهر شوند.
سندرم روده ی تحریک پذیر(IBS)، عارضه ی رایجی است که روده بزرگ(کولون) را تحت تاثیر قرار می دهد. سندرم روده تحریک پذیر معمولاً منجر به گرفتگی و انقباض عضلات روده ای، درد شکمی، تجمع گاز، اسهال و یبوست می شود. به غیر از نشانه ها و علائم ذکر شده، سندرم روده تحریک پذیر غالبا منجر به ایجاد یک آسیب مداوم و همیشگی در ناحیه کولون شما نمی شود و عوارض آن اغلب گذرا است.
این بیماری در زنان بیشتر از مردان شیوع دارد . افرادی که به این بیماری دچار میشوند در معرض میگرن و افسردگی نیز میباشند
علائم سندرم روده تحریک پذیر:
علایم IBS شامل درد یا احساس ناراحتی مبهمی در شکم، ( این درد اکثر اوقات با حرکات روده، کاهش می‌یابد)، تهوع , اسهال مزمن، یبوست، یا همراهی اسهال با یبوست به طور متناوب است . سایر علایم بیماری روده تحریک پذیر شامل وجود تورم شکم و مدفوع دارای موکوس ( بلغم ) است. در این بیماری فرد احساس عدم تخلیه کامل مدفوع را دارد. عوامل استرس زا باعث شروع این سندرم یا بدتر شدن علائم آن می شوند،بنابراین از نظر روان درمانی نیز این بیماران باید تحت نظر باشند.
برای تشخیص این بیماری لازم است عکسبرداری با اشعه ایکس از شکم، کلونوسکوپی ( دیدن روده بزرگ توسط دستگاه به صورت مستقیم ) و آزمایشهای مدفوع انجام شود.
چنان چه شما مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر(IBS) باشید به برخی محرک ها که دیگران را ناراحت نمی سازند، شدیدتر عکس العمل نشان می دهید. این محرک ها می توانند شامل گاز یا فشار بر روده ها ناشی از برخی غذاهای خاص، داروها و یا احساسات مختلف باشند. 
نمونه هایی از این محرک ها عبارت هستند از:غذا
برخی از افراد دریافته اند که با خوردن برخی غذاها علائم سندرم روده تحریک پذیر در آن ها تشدید می شود، به عنوان مثال شکلات، شیر و الکل منجر به یبوست یا اسهال می شوند و نوشیدینی های کربوناته(نوشابه های گازدار) و برخی میوه ها و سبزیجات منتهی به نفح و ناراحتی گوارشی در افراد مبتلا به این سندرم می شوند. تحقیقات بیشتری به منظور شناخت دقیق تر نقش آلرژی غذایی و یا عدم تحمل غذایی در سندرم روده تحریک پذیر مورد نیاز است.
چنانچه بعد از خوردن لبنیات، غذاهای حاوی کافئین، یا شیرینی و آدامس بدون شکر، درد و گرفتگی شکمی و نفخ را تجربه می نمایید باید بدانید که مشکل شما سندرم روده تحریک پذیر نیست! بلکه در واقع بدن شما قادر به تحمل لاکتوز موجود در لبنیات و یا کافئین و یا سوربیتول موجود در شیرین کننده های مصنوعی نیست. 

استرس
چنان چه مبتلا به سندرم روده ی تحریک پذیر هستید حتماً متوجه شده اید که علائم بیماری تان در طول وقایع استرس زا مانند تغییر برنامه روتین روزانه تان و یا دعواهای خانوادگی تشدید می شوند و یا تکرر علایم بیماری تان در این مواقع بیشتر می شود. استرس علائم بیماری شما را تشدید می کند ولی علت ایجاد کننده آن ها نیست. 

هورمون

از آن جایی که شانس ابتلاء در زنان دو برابر است محققان بر این باور هستند که تغییرات هورمونی در این شرایط نقش دارند. بسیاری از زنان اظهار می نمایند که در نزدیکی دوران قاعدگی خود و یا در طول این دوران علائم بیماری آن ها تشدید می یابد.

بیماری های دیگر
گاهی اوقات بیماری های دیگری مانند ابتلا به اسهال حاد عفونی(آماس گوارشی) می تواند محرک IBS گردد.  

غذاهایی که علایم بیماری را بدتر می‌‌کنند شامل :
غذاهای چرب، چیپس، لبنیات و بستنی، شکلات، الکل، غذاهای کافئین دار مانند قهوه و آبجو.
غذاهایی که باعث بهتر شدن بیماری می‌‌شوند شامل :
فیبرهای غذایی موجود در سبزیجات، نان، میوه‌جات، غلات، حبوبات، سیب درختی، هلو، هویج، کلم‌بروکلی، کلم، لوبیای قرمز، نخود، نان‌های سبوس دار و غلات سبوس دار است .

البته در مصرف فیبر‌های غذایی نباید زیاده روی کرد چون زیاده روی در مصرف این مواد به تنهایی می‌ تواند باعث اسهال و نفخ شوند .
برای کاهش علایم بیماری بهتر است وعده‌های غذایی خود را به صورت کم حجم و با تعداد زیاد بخورید و از خوردن غذای پر حجم بپرهیزید .
برخی از داروها نیز می‌ توانند علایم بیماری را کاهش دهند، برای استفاده از این دارو ها بهتر است با پزشک خود مشورت کنید .
گیاهان مناسب برای رفع IBS یا کولیت روده یا سندرم روده تحریک پذیر : استفاده از گیاهان دارویی برای برطرف نمودن علائم IBS مرسوم است
بابونه – نعنا ( ضد اسپاسم طبیعی است که ماهیچه های صاف در روده را شل می کند. گفته شده که این گیاه علائم سندروم روده (IBS) را تسکین می دهد)- زیره – آویشن شیرازی