پرسشنامه عملکرد زنان در رابطه با پیشگیری از بیماریهای منتقله از غذا

پدیده جهانی شدن ، افزایش مسافرت، توسعه گردشگری و همچنین مصرف غذا در خارج از  منزل در جوامع مختلف ، بیماریهای منتقله از آب و غذا را به عنوان مشکل بهداشتی جهانی مطرح کرده است . در کشور ما نیز هنوز شاهد بروز طغیانهای متعددیاز بیماریهای واگیر از جمله بیماری های ناشی از غذا هستیم که ضمن متاثر ساختن بعد جسمی روانی و اقتصادی مردم منابع مالی زیادی از حوزه سلامت را به خود اختصاص می دهد.

از میان عوامل موثر در افزایش بیماریهای منتقله از غذا نقل و انتقالات جمعیتی اهمیت بیشتری از بقیه دارد .

بیماری های منتقله از آب و غذابا تاکید بر بیماری التور (وبا)

بیماری های منتقله از غذا بیماری هایی هستندکه از خوردن و آشامیدن غذا یا نوشیدنی آلوده ناشی می شوند

طغیان در واقع یک افزایش غیر منتظره و غیر قابل توجیه تعداد بیماران است که در داخل یک جمعیت نعین ودر زمان

و مکان معین رخ می دهد واز لحاظ فصل در تمام فصول سال بخصوص فصل گرم اتفاق می افتد ودر نهایت آیا میدانید

طغیان بیماریهای منتقله از آب و غذایی چیست :رگر 2نفر یا بیشتر از یک ماده غذایی یا آشامیدنی مشترک استفاده

کنند و علائم بالینی مشترک (اسهال ،تهوع ،استفراغ ، و . . . ) داشته باشند طغیان اتفاق افتاده است

بیماری های منتقله از غذا به 2 دسته عمده تقسیم می شوند :

1-عفونت های منتقله از غذا:

این عفونت ها از مصرف غذا یا آشامیدنی آلوده به باکتری ،ویروس ،انگل ، ناشی می شوند این عوامل بیماریزا (یا پاتوزن ها )

 به 2 روش ایجاد بیماری میکنند:

الف- :به لایه های مخاطی روده و سایربافت ها تهاجم و تکثیر پیدا می کنند مانند شیگلا ،

ب-:در داخل لومن روده تکثیر پیدا کرده و یک سم (توکسین ) آزاد می کنند که فقط باکتری ها قادر به این کار هستنند مانند ویبریون کلرا ، و  ای کولای                        

2-مسمومیت منتقله  از غذا یا مسمومیت غذائی:

مسمومیت منقله از غذا از مصرف غذا یا نوشیدنی که قبلا” با یک سم آلوده شده منابع این سموم عبارتند از :

الف –باکتری های ویزه مانند استا فیلو کوک ارئوس ،کلستردیوم بوتولینیوم

ب-مواد شمیایی سمی مانند حشره کش ها

ج-سمئم بت منشاء طبیعی مانند حیوانات دریائی ،گیاهان و قارچ ها

د-آلودگی با فلزات سنگین مانند مس                                                                                         

بیماری های منتقله از آب و غذابا تاکید بر بیماری التور (وبا)

علائم بالینی:

علائم و نشانه های بالینی (قابل دیدن ) در اغلب بیماریهای منتقله از غذا شامل :

اسهال ،تهوع ، استفراغ ،کرامپ های شکمی ( درد های شکمی ) است این نشانه ها بطور متوسط در مدت

24-48 ساعت بعد از عفونت ظاهر شده و برای ی1 تا2 روز ادامه می یابد

در فرایند ابتلای انسان به بیماری هایی که محیط در بروز آنه نقش دارد می توان سه رکن اساسی :

1-منبع      2-نحوه انتقال     3-حساسیت فرد          – را مورد تجزیه و تحلیل قرار داد

عوامل مربوط به ميزبان :

—        ايمني ناشي از عفونت پيشين با ويبيريو كلرا در مناطق اندميك
* تغذيه شير خوار با شير مادر
با توجه به اينكه ويبريوكلرا در محيط اسيدي نمي تواند زندگي كند بيماراني كه آنتي اسيد مصرف مي كنند يا توليد اسيد معده آنها كاهش يافته است به بيماري وبا مستعد تر مي باشند
– حركات جمعيت – مراسم عروسي ها – مناطق زيارتي – جشن هاي عمومي – مسافرت هاي هوايي موجب افزايش خطر انتقال بيماري وبا مي باشد
* در گروههاي اقتصادي كم درآمد بروز و با شايع تر استَ

      حساسيت نسبت به بيماري وبادر بين افراد مختلف يكسان نيست و تحت تاثير اين عوامل مي باشد.

 اسيديته معده(PH=5/5 )بسرعت كشته مي شود

 وضع اقتصادي-اجتماعي

سابقه ابتلا ي قبلي

پادتن هاي موجود در شيرمادر

گروه خون(گروه خون O 2تا 3برابر بيش از گروها دچار اسهال شديد مي شوند در حالي كه گروه خون AB داراي مقاومت چشمگيري مي باشند)

تعداد باكتري بلع شده؛ تعداد (ده ميليارد)جهت ايجاد بيماري لازم مي باشد.

      عوامل مربوط به ميكروب وبا :
– ميكروب وبا در گرماي 56 درجه به مدت 30 دقيقه كشته مي شود .
-در آب جوش در چند ثانيه از بين مي رود
– در يخ به مدت 4 هفته يا بيشتر زنده مي ماند
– خشك شدن و نور آفتاب در چند ساعت آن را مي كشد
– با گندزا ها از جمله كروزول به آساني نابود مي شود
– تويبريو كلرا هيچ گونه اسپور توليد نمي كند. و بنابراين در مقابل خطر هاي محيطي وسيله دفاعي ندارد.براي مثال در مقابل گرما و خشك شدن مقاومت چنداني نداشته گاهي در عرض چند ساعت حيات خود را از دست مي دهد. در ضمن دماي 55 درجه سانتيگراد در عرض 15 دقيقه باعث كشتن آنها مي شود ولي در برودت خشك زنده مي مانند.

      ويبريوكلرا در فاضلاب تابيش از يك ماه مقاومت مي كنند و در آب استريل نيز تا يك ماه زنده مي مانند. ولي در آب هاي آلوده سطحي در عرض 24 ساعت از بين مي روند.

      ويبريو كلرا به آساني در اثر تماس با مواد شيميايي مضمحل مي گردند و در اثر مجاورت با محلول فنول 1٪در عرض 5/2دقيقه حيات خود را از دست مي دهند.

وتوليد سم توسط ميكروب وبا در روده كوچك باعث اسهال مي شود

مدت زنده ماندن ويبرويوها در شرايط مختلف متفاوت است مثلا در يخچال به مدت طولاني تر از دماي اتاق زنده مي مانند.همچنين در ليمو به مدت 1 ساعت در پرتقال به مدت 1 روز در موز به مدت 2روز و در بادمجان به مدت 8روز زنده مي ماند. ودر شير و فرآوردهاي لبني و من جمله بستني و كره به مدت بيش از 1ماه زنده مي ماند.

ااويبريوها به صورت همزيست با زئوپلانكتونهاي آبهاي اقيانوسها زندگي مي كنندودرصورت مساعد شدن درجه حرارت وشوري اين آبها جمعيت آنها به شدت افزايش يافته واز طريق صدفها يا ديگر محصولات دريائي به انسانها منتقل مي شوند.

      بررسي هاي انجام شده در مورد همه گيري هايي كه تا كنون در كشور اتفاق افتاده است نشان مي دهد كه منشا تمامي اين اپيدمي ها آلودگي منابع آب آشاميدني بوسيله فاضلاب بوده است. به عبارت ديگر اپيدمي ها در مناطقي اتفاق مي افتد كه از نظر بهداشت آب و فاضلاب ضعيف ترند.

راه های انتقال بیماری

      نوشیدن آب آلوده

      مصرف غذای آلوده

      شير دادن شيرخواران بابطري

      شستن ميوه جات و سبزيجات با آلوده

      غذاهاي پخته در تماس مگس

      دستهاي آلوده به استفراغ و مدفوع بيماران با استفاده از تماس هاي مستقيم و غير مستقيم

ويبريو كلرا تا بيش از 1000 روز در اب معدني جوشيده شده زنده مي ماند. سرما آن را نمي كشد و لذا در يخ زنده مي ماند.

      در بستني و كره بيش از يك ماه زنده

      التور كلا طولاني تر زنده

      اشياي آلوده نقش در انتقال طي تماسهاي خانگي

      تا وقتي مدفوع مثبت است ( چند روز تا چند ماه پس از بهبود) انتقال صورت مي گيرد

      آنتي بيوتيكها باعث كوتاهي دوره دفع باسيل و دوره سرايت مي شوند.

نکات لازم در برخورد با طغیان بیماریهای منتقله ازراه آب و مواد غذایی

1. به ابتلا دونفر یا بیشتر ،به علایم مشترک از جمله اسهال ،که از یک منبع آب و یا غذا ی مشترک استفاده نموده باشند ،طغیان بیماری منتقله از راه آب و غذا می گویند.
2. به محض مشاهده و یادریافت گزارش طغیان،اطلاعات اولیه به ستاد بیماریها و یا بهداشت محیط تلفنی اعلام شود.
3. هر دو واحد بهداشت محیط و بیماریها و نیز سرپرست مرکز فورا در جریان قرار گیرند.
4. در صورت نیاز به وسیله نقلیه سریعا به ستاد بیماریها یا بهداشت محیط اعلام شود.
5. وجود فرم و تجهیزات نمونه گیری بیماریها و بهداشت بهداشت محیط ارزیابی شود و درصورت نیاز جهت ارسال با وسیله نقلیه مورد نیاز مرکز ،به واحد ستادی مربوطه فورا گزارش شود .
6. فرم های طغیان در واحد بیماریها شامل: فرم شماره 2 (بررسی اپیدمیولوژیک طغیان)و فرم شماره 1 (لیست خطی بیماران)می باشد
7. نمونه گیری واحد بیماریها شامل :تهیه دو نمونه سواب رکتال از هر مورد مشکوک دارای علامت ،یکی با یک سواب جهت ارسال به آزمایشگاه بهداشت شبکه ،و دیگری با دو سواب جهت ارسال به آزمایشگاه دانشکده بهداشت می باشد.نمونه ها بهتر است در کلد باکس مخصوص حمل نمونه منتقل شوند.نیازی به زنجیره سرد وجود ندارد.
8. فرم های  واحد بهداشت محیط شامل :پیوست شماره 4 (فرم گزارش فوری)پیوست شماره 5،پیوست شماره 9 (چک لیست ارزیابی اولیه ) می باشد.
9. نمونه های واحد بهداشت محیط شامل :دو نمونه ی آب که در شیشه ی مخصوص تهیه و با رعایت زنجیره سرد در کلد باکس مخصوص حمل نمونه آب ،ارسال می گردد.نمونه ی مواد غذایی در صورت لزوم که پس از تهیه با رعایت زنجیره سرد و در کلد باکس منتقل می شود.
10. جهت بررسی طغیان هر دو نیروی بهداشت محیط و بیماریها با هم در محل حضور می یابند.و پس از خاتمه ی بررسی ،فرم ها و نمونه ها با همان وسیله نقلیه به شبکه ارسال می گردد.(نمونه ی سواب مربوط به آزمایشگاه بهداشت شبکه به آزادگان ارسال شود)