این پرسشنامه استاندارد از نوع فایل ورد و به همراه تمامی اطلاعات مربوط به نمره گذاری، تفسیر، و … در قالب جداول زیبا و آماده تکثیر ارائه گردیده است. پس از پرداخت موفق می توانید به صورت آنلاین اقدام به دانلود فایل مربوطه بپردازید.
هدف: ارزیابی میزان خودناتوان سازی تحصیلی
تعداد سوال: 7
تعداد بعد: 1
شیوه نمره گذاری: دارد
تفسیر: دارد
روایی و پایایی: دارد
منبع: دارد
نوع فایل: word 2007
همین الان دانلود کنید
قیمت: فقط 1800 تومان
تحصیل در دانشگاه یکی از راه هایی است که فرد می تواند هوش، استعداد، توانایی، علایق خود را به اثبات برساند و به والدین و افراد جامعه نشان دهد که می تواند موفق باشد. موفقیت در تحصیل مستلزم تلاش بسیاری است چرا که با صنعتی شدن جوامع، رقابت بیشتری در زمینه تحصیلی حکمفرما شده است. رقابت تحصیلی فرد را به سمت معیار های جمعی می کشاند که ممکن است از سطح توانایی او بیشتر باشد در نتیجه فرد هر کاری میکند تا در صورت عدم موفقیت بتواند دلیلی برای خود داشته باشد یکی از رفتار های رایجی که در این موقعیت ها اتفاق می افتاد خودناتوان سازی تحصیلی است. خودناتوان سازی عبارت است از هر عمل یا زمینه ای که به فرد امکان می دهد که شکست خود را به عوامل بیرونی (بهانه) و موفقیت خود را به عوامل درونی ( به منظور کسب افتخار ) نسبت دهد (شکرکن و همکاران، 1384).
خودناتوان سازی اولین بار توسط جونز و برگلاس مطرح شد. برگس و جونز (1978) این واژه را به کار گرفتند تا فرآیندی را توصیف کنند که عزت نفس فرد را در مواجهه با خطرات بالقوه حفظ می کند (فاتحی زاده و همکاران، 1387). به اعتقاد میرسون و رودالت، رفتارهای خود ناتوان ساز برای حمایت از خود انجام می شود ، در جایی که احساس عزت نفس فرد ممکن است به طور بالقوه آسیب ببیند، به انجام فعالیت هایی مثل مواد مخدر، الکل، طفره رفتن، کنار کشیدن و… روی می آورند (نیکنام و همکاران، 1389). خودناتوان سازی ابتدا در زمینه روان شناسی اجتماعی مطرح شد و بعد در حیطه های دیگر نظیر آموزش و پرورش وارد شد. گاوینتون با طرح نظریه خود ارزشی خودناتوان سازی را در حیطه آموزشگاهی مطرح کرد (گاوینتون،1992؛ به نقل از شکرکن، همکاران، 1384؛ به نقل از عالیپور بیرگانی، 1390).
به نظر میرسد که برخی از دانش آموزان عالماً یا عمداً تلاش نمی کنند، مطالعه خود را به آخرین لحظه موکول می کنند، شب قبل از امتحان را به بطالت می گذرانند و یا از دیگر راهبردهای خودناتوان سازی استفاده می کنند تا از تلویحات منفی شکست احتمالی بکاهد (عالیپور بیرگانی و همکاران، 1390). رودوالت اضطراب اجتماعی را با خودناتوان سازی مرتبط می داند. زوکرمن و همکاران بین خودناتوان سازی و مقابله اجتنابی همبستگی مثبت گزارش کردند. نتایج مطالعه آنان نشان داد که در موقعیت های استرس زا انتظار می رود افراد خودناتوان ساز بر جنبه های منفی موقعیت متمرکز شوند و در مقابل چالش ها عقب نشینی کنند (زارع، 1392). پژوهش های انجام شده بر روی خود ناتوان سازی از سال 1978 تا 2007 نشان دادند که خودناتوان سازی با سازه های روان شناختی مختلفی همبستگی دارد. (حیدری و همکاران، 1388).
پژوهش ها نشان داده اند که خودناتوان سازی و عملکرد بر یکدیگر اثر می گذارند و همدیگر را تقویت می کنند، به عبارت دیگر خودناتوان سازی عملکرد ضعیف را به دنبال دارد و عملکرد ضعیف نیز در خودناتوان سازی را تسهیل می کند (زاکرمن و همکاران، 1998؛ به نقل از شکرکن و همکاران، 1384). نگرش مثبت به تقلب و اقدام به آن نیز از پیامدهای خودناتوانسازی است (اندرمن و همکارن، 1998؛ به نقل از شکرکن و همکارن، 1384) دانش آموزی که به دنبال اثبات شایستگی خود از طریق درگیری در خودناتوان سازی است، ممکن است تقلب را نیز شیوه ای مناسب برای نیل به هدف بداند . خودناتوان سازی به عنوان سازوکار دفاعی ممکن است مثبت باشد و از عزت نفس محافظت کند و یا در صورت استفاده افراطی، منفی باشد و به طوری که باعث تضعیف عملکرد و ایجاد عزت نفس کاذب و عدم تلاش شود. خود ناتوان سازی به عنوان ساز و کار حفاظت از خود مطرح شده است که استفاده زیاد از آن با تضعیف عملکرد به همراه است (حسینیان و نیکنام، 1390).
خودناتوان سازی می تواند در هر موقعیتی که توانایی فرد مورد تهدید قرار می گیرد، اتفاق بیفتد، مدارس و کلاس های درس زمینه مناسبی را برای استفاده از رفتار خودناتوان ساز فرآهم می آورند. در چنین محیط های تحصیلی، دانش آموزان همواره با تکالیف و موقعیت هایی مواجهاند که توانایی و هوش آن ها را در معرض قضاوت دیگران قرار می دهد (اوران و میجلی، 2001؛ فاتحی زاده و همکارن، 1378). نتایج تحقیقات نشان می دهد که خودناتوان سازی تحصیلی راهبردی پیشگیرانه و خودنظم دهنده است که برای مقابله با عملکرد ضعیف محتمل در تکالیف درسی استفاده می شود (برزگر و خنیری، 2012؛ کدبوس و استرجن، 2011؛ گارسیا، 1995؛ به نقل از فاتحی زاده و همکاران، 1378). از جمله عوامل تعیین کننده در رفتار خودناتوان ساز باور فرد درمورد توانایی خود است و اینکه اگر در موقعیت اجتماعی قرار گرفت چه عکس العملی نشان دهد، به ارزیابی دیگران بستگی دارد (شکرکن و همکاران، 1384)، بنابراین عوامل نگرش فرد، هنجار های اجتماعی و رفتاری که تحت اراده خود فرد است در رفتار خودناتوان ساز مؤثر هستند. همان طور که ذکر شد خودناتوان سازی تحصیلی یکی از مشکلات رفتاری است که در دل خود از مشکلات بسیاری نشات می گیرد بنابراین توجه به این موضوع در رفتار فرزندان و حتی گاهی اوقات خود انسان از اهیمیت بسزایی برخوردار است. منابع حسینیان، سیمین و ماندانا نیکنام (1390).
تاثیر مداخله آموزش شناختی- رفتاری بر خود ناتوان سازی و خود کارآمدی در زنان ورزشکار. رفتار حرکتی و روان شناسی ورزش، شماره 7، 87-63. زارع، علیرضا (1391). پرسشنامه خود ناتوان سازی. نشریه مرکز علوم رفتاری. (7)2. شکرکن، حسین؛ هاشمی شیخ شبانی، اسماعیل و نجاریان، بهمن (1384). بررسی رابطه برخی پیشایندهای مهم و مربوط به خود ناتوان سازی تحصیلی و رابطه آن با پیامدهای برگزیده در دانش آموزان پسر سال اول دبیرستان های اهواز. مجله علوم تربیتی دانشگاه شهید چمران، (3)3، 100-77. عالیور بیرگانی، سیروس و مکتبی، غلامحسین (1390).
رابطه بین ویژگی های شخصیتی با خود ناتوان سازی تحصیلی و مقایسه شیوه های فرزند پروری از لحاظ متغیر اخیر در دانش آموزان سال سوم دبیرستان. مجله دست آوردهای روان-شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، (4)2، 254-135. فاتحی زاده، مریم؛ رئیسی، فاطمه، امامی، طاهره و جزایری، رضوان السادات (1387). رابطه بین خود ناتوان سازی تحصیلی با ویژگی های شخصیتی دانش موزان دختر و پسر شهر اصفهان. فصلنامه روان شناسی کاربردی، (3)2. نیکنام، ماندانا؛ حسینیان، سیمین، و یزدی، منور (1389). رابطه باورهای کمال گرایانه و رفتارهای خود ناتوان سازی در دانشجویان. مجله علوم رفتاری، شماره 12، 108-103.