پرسشنامه رضایتمندی، قابلیت اجرا و تأثیرات آموزشی در روش ارزیابی DOPS از دیدگاه آزمون گران

یکی از وظایف آکادمیک اعضاء هیات علمی کمک به فراگیران دررسیدن به عملکرد بهینه می باشد. یک روش مناسب برای دستیابی به اين هدف فراهم کردنفرصتي براي ارائه بازخوردهاي سازنده است. با اين کار شما به فراگير کمک مي کنيد تاتوانائيهاي بالقوه خود را به دست آورد. به علاوه اين ارزيابي از نظر فراگيران کاريواقعا مهم است. آنها به آنچه ما مورد ارزيابي قرار مي دهيم احترام مي گذارند و آنرا با اهميت مي شمرند. بنابراين از اينکه پذيرفته ايد كه فراگيران را ارزيابي كنيدسپاسگزاريم.

۱- DOPS چیست؟
این موضوع که مهارت فراگیران در انجام پروسیجر هایی که موظفبه انجام آنها هستند مورد ارزیابی قرار گیرد اهمیت زیادی دارد.
DOPS که مخفف Direct Observation of Procedural Skills (مشاهده مستقیم مهارتهای عملی)  می باشدروشی است که اختصاصا برای ارزیابی مهارتهای عملی (پروسیجرها) طراحی شده است. در اینروش شما فراگیر را در حين انجام پروسيجر مورد مشاهده قرار مي دهيد و عملکرد وي رابر اساس يک چک ليست ساخت يافته ارزيابي مي کنيد. با اين روش بعد از هر بار انجامآزمون نقاط قوت و ضعف فراگير شناسايي مي شوند. وجود اين چک ليست ساخت يافته به شمااين امکان را مي دهد که مهارت فراگير را بر اساس معيارهاي مشخص و به صورت عيني ارزيابيکنيد و به علاوه فراگير با در اختيار داشتن اين چک ليست مي تواند عملکرد خود را نيزبر آن اساس ارزيابي کند. فرآيند مشاهده فراگير در حدود ۱۵ دقيقه و ارائه بازخوردبه وي حدود ۵ دقيقه به طول مي انجامد.
۲- در چه صورت واجد شرایط ارزیابی هستید؟
اگرشما عضو هیات علمی هستید می توانید هر یک از فراگیران گروه خود را مورد ارزیابیقرار دهید. نیازی نیست که شما استاد راهنمای آموزشي وي باشيد و حتي نيازي نيست کهفراگير را از قبل بشناسيد

۳- ارزیابی چگونه انجام می گیرد؟

این فرآیند توسط فراگیر آغاز می شود. او از شما می خواهد که مهارت او را در یک پروسیجراساسی مورد ارزیابی قرار دهید. شما باید فراگیر را در حین انجام پروسيجر در يک محيطواقعي مورد مشاهده قرار دهيد و مشاهدات خود را در يک چک ليست ساخت يافته ثبت کنيد.اطمينان حاصل کنيدکه بيمار مي داندکه DOPS درحال انجام است.فراگيربايد همان کارهايي را انجام دهدکه به طورطبيعيانجام مي دهد.
در اکثر موارد مشاهده پروسیجرها ۱۵ تا ۲۰ دقیقه طول می کشد.بعد از تکمیل فرم ارزیابی باید بلافاصله به فراگیر (آزمودنی) بازخورد دهید و اینکار نباید بیش از ۵ دقیقه به طول انجامد.

۴- ارائه بازخورد
برای به حداکثر رساندن تاثیر آموزشی این روش باید با کمکفراگیر نقاط قوت و ضعف وی را شناسایی نموده ، در مورد آنها به توافق برسید.
ارائه بازخورد باید با حساسیت زیاد و در یک محیط مناسب صورتگیرد. این کار باید بلافاصله بعد از ارزیابی صورت گیرد. توجه داشته باشید کهبازخورد هیچگاه به معنای تذکر نقاط ضعف به تنهايي نيست و بايد به همان ميزان برنقاط قوت هم تاکيد نمود.
۵- نکات ویژه در مورد تکمیل فرم
الف- سوال”آزمونگر پیش از این چند بار از روش DOPS برای ارزیابی فراگیران استفادهکرده است؟” به منظور بررسی تاثیر آشنایی و یا تجربه آزمونگر با این روش بر رویعملکرد وی مي باشد که اين کار جزئي از فرآيند کنترل کيفي است. منظور از اين سوالکل دفعاتي است که عضو هيات علمي با هر فراگيري از روش DOPS استفاده کرده است.
ب- تعداد دفعاتی که آزمون شونده پروسیجر مورد ارزیابی راانجام داده است بر اساس اظهار و تخمین خود فراگیر و یا با استفاده از log book صورت میگیرد.
ج- سختی پروسیجر باید بر اساس سطح فراگیر (سنوات تحصیلی فراگیر)مورد قضاوت قرار گیرد
د- در مورد استفاده از مقیاس : لطفا از تمام طیف مقیاس نمرهدهی استفاده کنید. باید مشاهدات خود را با مهارت پزشکی که دوره مورد نظر را به پایانرسانده (یعنی شایسته ارتقاء یا فارغ التحصیلی است) مقايسه نمائيد.
ه- در مورد سوال ۳ (مرحله آمادگی قبل از انجام پروسیجر) : اینسوال در برگیرنده توانایی آزمون شونده در ارائه بحث در خصوص عوارض احتمالی پروسیجرو چگونگی اداره آنها می باشد.
و- سوال ۸ (اقدامات بعد از انجام پروسیجر) : به مواردی ازقبیل دور ریختن اجسام نوک تیز ، چک CXR ، تعلیمات بهپرستار ، ثبت پروسیجر و … اشاره کرد.

DOPSچیست؟

این موضوع که مهارت فراگیران درپروسیجرهایی که موظف بهانجام آنها هستند مورد ارزیابی قرار گیرد اهمیت زیادی دارد. DOPSکه مخفف عبارت Direct Observation of Procedural Skills(مشاهده مستقیم مهارتهای عملی) مي باشد روشي است که اختصاصا براي ارزيابي مهارتهايعملي (پروسيجرها) طراحي شده است. در اين روش يکي از اعضاء هيات علمي شما را در حينانجام پروسيجر مورد مشاهده قرار مي دهد و سپس عملکرد شما را بر اساس يک چک ليستساخت يافته مورد ارزيابي قرار مي دهد. با اين روش بعد از هر بار انجام آزمون نقاطقوت شما و نقاطي که نياز به تلاش بيشتري جهت بهبود دارند شناسايي مي شوند. وجود اينچک ليست ساخت يافته به شما اين امکان را مي دهد که معيار مشخصي را  که در ارزيابي شما به کار مي رود در اختيارداشته باشيد و خود نيز عملكردتان را بر اساس آن ارزيابي كنيد. شما بايد در موردمفهوم هر يك از آيتمها تعمق كنيد تا بدانيد چه چيزي از شما انتظار مي رود. فرآيندمشاهده در حدود ۱۵ دقيقه طول مي كشد و ارائه باز خورد طي حدود ۵ دقيقه صورت مي گيرد.
۲- چند آزمون در سال؟
شما باید ترتیبی اتخاذ نمائید که در طی یک دوره یک ساله دستکم ۶ بار در حین انجام پروسیجرهای مورد نظر توسط عضو هیات علمی مورد مشاهده و ارزیابیقرار گيريد. مسئوليت حصول اطمينان از کافي بودن تعداد و نوع ارزيابي ها و نيزآزمونگرها به عهده شماست. شما مي توانيد درخواست کنيد که بيش از حداقل مورد اشارهمورد ارزيابي قرارگيريد. اينکار به شما کمک خواهد کرد باز خورد بيشتري دريافت کنيد.همچنين استاد راهنماي آموزشي شما مي تواند بر حسب نياز درخواست ارزيابيهاي بيشتريرا بنمايد. اين ارزيابيها بايد بصورت گسترده در طول سال تحصيلي صورت گيرند و نهصرفا نزديک به انتهاي دوره .
۳- از چه کسانی می توانید درخواست کنید که شما را ارزیابیکنند؟
هر یک از اعضاء هیات علمی می توانند شما را مورد ارزیابیقرار دهند . باید سعی کنید از طیف وسیعی از آزمونگرها استفاده کنید(بصورت ایده آلبراي هر آزمون يک عضو هيات علمي) و اطمينان حاصل کنيد که استاد راهنماي آموزشي شمادست کم نيمي از اين ارزيابيها را انجام مي دهد. به علاوه دست کم ۳ عضو هيات علمي بايد۶ پروسيجر شما را ارزيابي کرده باشند.

۴- چه مهارتهایی باید مورد ارزیابی قرار گیرند؟
از آنجا که هدف DOPSارائه بازخورد به شما و کمک به بهبود عملکرد شغلیتان می باشد، لازم است پروسیجرهاییمورد ارزیابی قرار گیرند که به طور طبیعی در محیط کارتان از شما انتظار می رود. بهعلاوه اهمیت دارد که شما در همان محیطي که به طور معمول در آنجا پروسيجر انجام ميدهيد مورد مشاهده و ارزيابي قرار گيريد. مهارتهاي اساسي که از شما انتظار مي رود وبايد کسب کنيد در کوريکولوم گنجانده شده است. بايد انواع مختلف پروسيجر را برايارزيابي انتخاب کنيد به طوري كه تعداد زيادي از توانمندي هاي مشخص شده در كوريكولومپوشش داده شوند. شما بايد در هر سال مداركي دال بر توانمندي خود در دست كم ۳ پروسيجرمختلف ارائه كنيد. شما مي توانيد ارزيابي ها را به گونه اي ترتيب دهيد كه هر پروسيجرآنقدر تكرار شود تا مهارت شما در انجام آن به حد استاندارد مورد قبول و يا بالاتراز آن برسد.
۵- وظیفه شما در انجام این نوع ارزیابی چیست؟
ازشما انتظار می رود:
الف- مهارتهای اساسی که از شما انتظار می رود را شناسایی کنید.
ب- اطمینان حاصل کنید که تعداد و نوع ارزیابی ها کافی ومناسب هستند.
ج- دقت کنید که تمام ارزیابی ها برای انتهای دوره باقینماند.
د- از بیمار اجازه بگیرید که شما در حین انجام پروسیجر موردمشاهده قرار گیرید.
ه- اطمینان حاصل کنید که فرم مربوطه به صورت کامل و خواناپر شده است.
و- در موردبازخوردی که دریافت می کنید تعمق کنیدوسعی کنیداز طریق مشاهده، تمرین ومطالعه نقاط ضعف خودرابر طرف کنید.
ز- یک نسخه از ارزیابی را در کار پوشه خود نگهداری کنید و یکنسخه را به مدیر گروه تحویل دهید.